Yunan ve Makedon hükümetleri arasında imzalanan "isim
sorununun" çözümüne yönelik "Prespa Anlaşması"na karşı çıkan
göstericiler, kent merkezindeki Sintagma Meydanı'nda toplandı.
Ülkenin farklı yerlerden binlerce kişi otobüsler ile kente
geldi. Yunan kilisesinin de destek verdiği gösteriye çok sayıda rahip de
katıldı.
Ellerinde Yunan bayraklarıyla göstericiler, "Makedonya
Yunan'dır, Makedonya'dan elinizi çekin" sloganları attı.
Gösterinin başlamasından kısa süre sonra Yunan Meclisinin
önündeki bir grup gösterici, bina girişinde güvenlik önlemi alan polislere
molotof kokteyli, boya ve taşlarla saldırdı. Yunan çevik kuvvet birimleri ise
bu kişilere karşı göz yaşartıcı gaz ve ses bombası kullandı.
Polisin müdahalesi sırasında kısa süreli panik yaşanırken
gazdan etkilenen göstericilerin bir kısmı civardaki ara sokaklara dağıldı.
Özellikle Meclis binası önünde yoğunlaşan olaylar saatlerce sürdü. Yunan
polisinden alınan bilgiye göre, en az 10 polis memuru çıkan olaylarda hafif
şekilde yaralandı.
Bir foto muhabiri göstericiler tarafından dövüldü
Yaklaşık 3 saat devam eden olaylarda, yaralanan veya gazdan
etkilenen çok sayıda göstericiye acil yardım ekipleri tarafından müdahalede
bulunulduğu bildirildi.
Öte yandan, bir grup gösterici tarafından darbedilen bir
foto muhabiri başından yaralandı. Fotoğraf makinesi ve ekipmanları çalınan foto
muhabiri, ambulansla hastaneye kaldırıldı.
Yunan polisi ayrıca, bir göstericinin kent merkezine yakın
bir noktada bir başka grup tarafından saldırılarak bıçaklandığını bildirdi.
Göstericinin hayati tehlikesinin bulunmadığı kaydedildi.
"60 bin kişi katıldı"
Ülkenin farklı yerlerden binlerce kişi otobüsler ile kente
geldi. Yunan kilisesinin de destek verdiği gösteriye çok sayıda rahip de
katıldı.
Ellerinde Yunan bayraklarıyla göstericiler, "Makedonya
Yunan'dır, Makedonya'dan elinizi çekin" sloganları attı.
Gösterilere ana muhalefetteki Yeni Demokrasi (ND) ve
Makedonya sorunu nedeniyle hükümetten ayrılan Bağımsız Yunanlar (ANEL) üyesi
birçok isim de destek verdi. Yunanistan'ın eski Başbakanı Antonis Samaras'ın
yanı sıra aşırı sağcı Altın Şafak üyesi birçok grup da gösterilerde yer aldı.
Yoğun güvenlik önlemlerinin alındığı gösteriye 60 bin
kişinin katıldığı açıklandı. Gösterinin organizatörleri ise bu sayının 200
binin üzerinde olduğunu iddia etti.
Gösteri boyunca 2 binden fazla polis çeşitli noktalarda
görev alırken, kent merkezine çıkan yolların çoğu polis otobüsleriyle sabah
saatlerinden itibaren giriş çıkışlara kapatıldı. Yunan polis helikopterleri gün
boyunca havadan gözetim görevi yaptı.
Öte yandan, kent merkezine yakın bir başka noktada da
anarşist ve sol gruplar tarafından karşıt gösteri düzenlendi.
İsim sorunu
Başta Türkiye olmak üzere birçok devlet, Makedonya'yı
anayasal adı olan "Makedonya Cumhuriyeti" ismiyle tanısa da
Yunanistan, kendi sınırları içinde "Makedonya" isimli bir bölge
bulunduğu gerekçesiyle ülkenin isminin değiştirilmesini talep ediyordu.
Makedonya, bağımsızlığını ilan ettiği 1991'den bu yana güney
komşusu Yunanistan ile devam eden isim sorunu nedeniyle Avrupa Birliği (AB) ve
NATO’ya üye olamıyor.
Makedonya'nın uluslararası tanınırlığı, ülkenin Birleşmiş
Milletler Genel Kurulunda oy birliğiyle BM üyeliğine kabul edildiği 1993
yılının nisan ayında kesinlik kazanmış ancak güney komşusu Yunanistan’ın
itirazıyla geçici referans olarak "Eski Yugoslavya Cumhuriyeti
Makedonya" (FYROM) adıyla üyeliğe kabul edilmişti.
Makedonya'da 2017'de yeni hükümetin kurulmasının ardından
hızlanan görüşmeler sonucunda, Yunanistan Başbakanı Aleksis Çipras ile
Makedonya Başbakanı Zoran Zaev, ülkenin adını "Kuzey Makedonya
Cumhuriyeti" olarak değiştirilmesini öngören "Prespa
Anlaşmasını" 17 Haziran 2018 tarihinde imzalamıştı.
Ancak, Yunan hükümeti,"Makedonya" ibaresinin
herhangi bir şekilde komşu ülke tarafından kullanılmasına karşı çıkan bazı muhalefet
partileri ve toplumun önemli bir kesimini ikna etmekte zorlanıyor.
Yunan halkının bir kısmı ise sorunun sadece isim değil,
tarih ve kültüre ilişkin olduğunu savunarak, Üsküp yönetimini "Makedon
kimliğini" çalmaya çalışmakla suçluyor. Antik dönemde Makedon Kralı olan
Büyük İskender'in mirası iki ülke arasında önemli bir rekabet alanı olarak
görülüyor.
Çipras liderliğindeki Yunan hükümeti ise çeyrek asırdır
devam eden sorununun çözümünün ülkelerin çıkarlarına hizmet edeceğini
savunuyor. Yapılan anketlere göre ise Yunan halkının çoğunluğu
"Makedonya" isminin kuzey komşuları tarafından kullanılmasına karşı
çıkıyor.
Anlaşma Yunanistan'da koalisyonu çökertti
Yunanistan'da koalisyon ANEL partisi lideri ve eski Savunma
Bakanı Panos Kammenos'un hükümetten çekilmesiyle sona ermişti. Bunun üzerine
Çipras, mecliten talep ettiği güvenoyunu çeşitli partilerden milletvekillerinin
desteğiyle kazanmıştı.
Hükümetin, gelecek hafta komşu ülkenin yeni ismini tanıyacak
anlaşmayı meclise getirerek onaylatması bekleniyor.
Böylece, iki ülkenin de anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerini tamamen yerine getirmelerinin ardından Makedonya'nın "Kuzey Makedonya Cumhuriyeti" ismi ile resmi olarak NATO'nun 30. üyesi olması bekleniyor.
